Hỏa kế đo nhiệt độ băng thép trong dây chuyền ủ liên tục: lò ủ, làm nguội, phủ và sấy lớp phủ
Dây chuyền ủ liên tục nung băng thép cán nguội lên nhiệt độ kết tinh lại, giữ nhiệt rồi làm nguội có kiểm soát, để băng mềm trở lại và đạt cơ tính yêu cầu. Nhiều dây chuyền có thêm máy phủ và lò sấy để tạo lớp phủ bề mặt.
Nhiệt độ băng ở từng vùng quyết định cơ tính và chất lượng bề mặt. Lệch vài chục độ có thể làm băng quá cứng, quá mềm hoặc lớp phủ không bám. Bài này trình bày các vị trí đo và cách chọn hỏa kế Keller.
Các vị trí đo
| Vị trí | Nhiệt độ băng | Model |
|---|---|---|
| 1. Vùng ôxy hóa, nung sơ bộ | Trên 250 °C | CellaTemp PA 20 hoặc PA 40 |
| 2. Lò ủ | Trên 500 °C | CellaTemp PA 40 (hai màu) hoặc PA 20 |
| 3. Vùng làm nguội | Trên và dưới 250 °C | CellaTemp PA 20, PA 28 |
| 4. Máy phủ | Dưới 250 °C | CellaTemp PA 28 |
| 5. Lò sấy lớp phủ | Dưới 250 °C | CellaTemp PA 28 |
Thách thức: băng thép sáng có hệ số phát xạ thấp
Băng thép cán nguội sau tẩy rửa có bề mặt sáng, hệ số phát xạ thấp và thay đổi theo mác thép, độ nhám, mức ôxy hóa. Hỏa kế một màu đặt cố định một hệ số phát xạ sẽ sai khi bề mặt thay đổi. Trong lò, bức xạ từ thành lò và ống bức xạ phản xạ lên băng cũng làm số đo cao hơn thực tế.
- Hỏa kế hai màu đo tỷ số bức xạ ở hai bước sóng, ít phụ thuộc hệ số phát xạ hơn, phù hợp vùng nhiệt độ cao.
- Hỏa kế bước sóng ngắn (1,1–1,7 µm, 1,8–2,4 µm) ít nhạy với sai số phát xạ hơn bước sóng dài khi đo kim loại.
- Ống ngắm làm mát che bức xạ phản xạ từ thành lò, chỉ cho hỏa kế nhìn vào băng.
- Đo vào khe giữa băng và trục: khe hình nêm hoạt động gần như vật đen, hệ số phát xạ hiệu dụng cao và ổn định hơn.
Thông số các model
| Model | Dải đo | Bước sóng | Lấy nét |
|---|---|---|---|
| PA 20 | 250–2000 °C | 1,1–1,7 µm | 0,4 m đến vô cực |
| PA 40 | 500–1400 °C | 0,95/1,05 µm (hai màu) | 0,3 m đến vô cực |
| PA 28 | 75–650 °C | 1,8–2,4 µm | 0,3 m đến vô cực |
PA 28 được thiết kế riêng để đo kim loại ở nhiệt độ thấp, có bộ lọc chặn bức xạ gây nhiễu. Đây là điểm khó vì kim loại ở dưới 250 °C phát rất ít bức xạ ở bước sóng ngắn. Các model đều có 2 đầu ra analog, 2 đầu ra relay, cổng USB và RS 485, ngắm qua ống kính.
Lưu ý theo từng vùng
- Trong lò: Keller yêu cầu thêm ống ngắm làm mát để chặn phản xạ từ thành lò và bảo vệ quang học.
- Vùng làm nguội: nhiệt độ giảm nhanh, cần hai model chồng dải đo để không mất số liệu.
- Máy phủ, lò sấy: nhiệt độ thấp, dùng PA 28; lò sấy cũng cần kiểm soát để lớp phủ đóng rắn đúng.
- Ngắm đúng băng: băng có thể dao động ngang, đặt vùng đo ở giữa bề rộng băng.
Lợi ích
- Cơ tính băng ổn định từ đầu đến cuối cuộn.
- Giảm cuộn phải hạ cấp do sai nhiệt độ ủ.
- Tiết kiệm năng lượng khi không phải nung dư để “an toàn”.
- Lớp phủ bám tốt và đóng rắn đúng.
Dây chuyền mạ kẽm liên tục có lò ủ tương tự, xem bài hỏa kế cho dây chuyền mạ kẽm. Để kiểm tra lỗ kim trên băng, xem máy dò lỗ kim pinhole detector.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao không dùng hỏa kế hồng ngoại bước sóng dài cho băng thép?
Ở bước sóng dài, hệ số phát xạ của kim loại sáng rất thấp và thay đổi nhiều, nên sai số lớn. Bước sóng ngắn và hai màu cho kết quả ổn định hơn với kim loại.
Ống ngắm làm mát dùng để làm gì?
Ống ngắm đi xuyên qua thành lò đến gần băng, được làm mát, chặn bức xạ của thành lò phản xạ vào vùng đo và bảo vệ hỏa kế khỏi nhiệt.
Đo được băng dưới 100 °C không?
PA 28 đo từ 75 °C. Với băng nguội hơn, có thể dùng hỏa kế bước sóng dài kết hợp đo vào khe giữa băng và trục để tăng hệ số phát xạ hiệu dụng.
Keller và TMP
Tăng Minh Phát là đơn vị phân phối độc quyền Keller tại Việt Nam, hỗ trợ khảo sát vị trí đo, chọn model, cung cấp bộ gá, ống ngắm làm mát, phụ kiện và hướng dẫn lắp đặt. Xem thêm hỏa kế Keller theo ngành.
Thông tin cần gửi khi cần tư vấn
- Loại dây chuyền: ủ, ủ và phủ; loại thép
- Các vị trí cần đo và dải nhiệt độ
- Kiểu lò: đốt trực tiếp, ống bức xạ
- Kích thước lỗ quan sát, khoảng cách đến băng
- Tín hiệu đưa về: 4–20 mA, RS 485
Liên hệ kỹ sư TMP:
- Điện thoại / Zalo: 0917 943 068
- Email: project@tmpvietnam.com
