Giám sát nhiệt độ, độ ẩm kho: data logger, WiFi, cloud

Kho dược phẩm, kho lạnh, phòng sạch điện tử, phòng máy chủ, phòng thí nghiệm đều có ngưỡng nhiệt độ và độ ẩm phải giữ. Ghi tay vài lần mỗi ngày vừa tốn công, vừa bỏ sót các lần vượt ngưỡng vào ban đêm hoặc cuối tuần. Hệ thống giám sát nhiệt độ, độ ẩm tự động ghi liên tục, lưu dữ liệu để kiểm tra lại và gửi cảnh báo ngay khi có sự cố. Bài này giới thiệu các kiểu thiết bị và cách chọn, lấy ví dụ dòng sản phẩm của hãng Comet System (Cộng hòa Séc).

Các kiểu thiết bị và khi nào dùng

Kiểu thiết bị	Phù hợp với
Data logger độc lập (USB)	Xe vận chuyển, tủ mẫu, điểm đo ít
Cảm biến WiFi lên cloud	Kho, văn phòng có sẵn WiFi, cần lắp nhanh
Data logger không dây IoT	Kho rộng, nhiều chi nhánh, không kéo dây
Web Sensor (Ethernet)	Phòng máy chủ, phòng sạch; nối BMS, SCADA qua SNMP, Modbus
Bộ truyền 4–⁠20 mA	Ống gió AHU, phòng sạch có sẵn PLC, DDC
Bản an toàn nội tại (Ex)	Khu vực có khí, bụi dễ cháy nổ

Với khí nén còn có cảm biến điểm sương. Hơi nước ngưng tụ trong khí nén làm hỏng van, xi lanh và sản phẩm sơn, đóng gói. Cảm biến điểm sương lắp trên đường ống báo trước khi máy sấy khí có vấn đề.

Cảnh báo và lưu dữ liệu

Ngưỡng và độ trễ: đặt ngưỡng trên, dưới cho từng điểm, kèm thời gian trễ để không báo động khi mở cửa kho vài phút.
Kênh cảnh báo: email, SMS, còi tại chỗ, tiếp điểm rơ le về tủ điều khiển.
Lưu trữ: thiết bị có bộ nhớ trong, khi mất mạng vẫn ghi và tự đẩy dữ liệu lên khi có kết nối trở lại.
Báo cáo: xuất biểu đồ, bảng theo ngày hoặc tháng phục vụ đánh giá GSP, GMP, ISO. Comet có COMET Cloud (trên trình duyệt), phần mềm COMET Database (cài trên máy chủ nội bộ) và COMET Vision để cấu hình thiết bị.

Bố trí điểm đo trong kho

Nhiệt độ trong kho không đồng đều. Gần cửa, sát mái tôn, cạnh dàn lạnh và ở tầng kệ cao thường chênh vài độ so với giữa kho. Trước khi lắp cố định nên khảo sát phân bố nhiệt (mapping): đặt nhiều logger tạm trong 1–⁠2 tuần, cả mùa nóng và mùa lạnh, rồi chọn điểm đặt cảm biến cố định tại các vị trí nóng nhất, lạnh nhất và đại diện.

Không đặt cảm biến ngay trước miệng gió dàn lạnh hoặc dưới đèn chiếu.
Kho cao trên 3 m nên có điểm đo ở tầng kệ thấp và tầng kệ cao.
Hiệu chuẩn cảm biến định kỳ, thường mỗi năm một lần, lưu chứng chỉ hiệu chuẩn cùng hồ sơ kho.
Chọn đầu đo rời trên cáp khi cần đo trong tủ lạnh, tủ ấm mà vẫn đặt thiết bị bên ngoài.

Nên chọn cloud hay máy chủ nội bộ?

Cloud lắp nhanh, không cần máy chủ, xem được từ điện thoại ở bất cứ đâu, hợp với doanh nghiệp có nhiều kho hoặc nhiều chi nhánh. Máy chủ nội bộ (Web Sensor, Modbus TCP, phần mềm cài tại chỗ) hợp với nhà máy có chính sách không cho dữ liệu ra ngoài, hoặc cần đưa số đo vào hệ thống quản lý tòa nhà, SCADA có sẵn.

Dự án thực tế

Hokuyo Precision: data logger không dây IoT, cảm biến WiFi và đầu đo số, giám sát qua COMET Cloud.
Sysmex Asia Pacific: data logger không dây IoT cho khu vực lưu trữ.
Sonova: Web Sensor Ethernet giám sát nhiệt độ, độ ẩm nhà xưởng.
Kuang Tai Việt Nam, Chánh Đại: cảm biến nhiệt độ, độ ẩm WiFi.
Entobel: bộ truyền nhiệt độ, độ ẩm ống gió 4–⁠20 mA cho nhà máy tại Đồng Nai và Vũng Tàu.

Khi cần đo cả thời tiết ngoài trời (gió, mưa, bức xạ) cho nhà máy hoặc dự án năng lượng, xem trạm khí tượng tự động. Để kiểm soát rò rỉ và điểm sương trong hệ thống khí nén, xem đo lưu lượng khí nén, phát hiện rò rỉ.

Danh mục data logger, cảm biến nhiệt độ, độ ẩm Comet: Comet Việt Nam – Tăng Minh Phát.

Liên hệ kỹ sư TMP: