Sublance và đầu dò luyện thép BOF: đo nhiệt độ, carbon, oxy
Trong lò thổi oxy (BOF), mẻ thép chỉ kéo dài vài chục phút và điểm kết thúc – đúng hàm lượng carbon, đúng nhiệt độ – quyết định năng suất, chi phí hợp kim và chất lượng thép. Sublance cùng các đầu dò dùng một lần cho phép đo nhiệt độ, carbon, oxy và mức kim loại ngay trong lò mà không phải dừng thổi để lấy mẫu thủ công.
Sublance là gì?
Sublance là cần làm mát bằng nước, đặt cạnh lance thổi oxy chính. Ở đầu cần lắp một đầu dò dùng một lần; cần được hạ xuống, nhúng đầu dò vào bể thép lỏng trong vài giây, truyền tín hiệu về hệ thống tính toán rồi rút lên, thay đầu dò mới cho lần đo sau.
- Đo trong khi thổi (in‑blow): khoảng cuối quá trình thổi, cung cấp dữ liệu để mô hình điều khiển động tính lượng oxy và chất làm nguội còn cần.
- Đo cuối mẻ (end‑blow): xác nhận nhiệt độ, oxy hòa tan và lấy mẫu trước khi ra thép.
Các loại đầu dò và thông số đo
| Đầu dò | Đo được | Nguyên lý |
|---|---|---|
| Đầu dò sublance (nhiệt độ – carbon – mẫu) | Nhiệt độ, carbon, lấy mẫu | Cặp nhiệt điện; carbon suy ra từ nhiệt độ đông đặc của mẫu |
| Đầu dò sublance (nhiệt độ – oxy – mức) | Nhiệt độ, oxy hòa tan, mức kim loại | Pin điện hóa zirconia cho oxy; tiếp điểm xác định mức bể |
| Đầu dò đo nhiệt độ và lấy mẫu | Nhiệt độ, mẫu phân tích | Nhúng thủ công hoặc bằng máy |
| Đầu dò oxy | Hoạt độ oxy trong thép lỏng | Pin điện hóa zirconia |
| Đầu dò nhúng đo nhiệt độ | Nhiệt độ thép lỏng | Cặp nhiệt điện bạch kim dùng một lần |
Lợi ích của đo bằng sublance
- Giảm số lần thổi lại do sai carbon hoặc nhiệt độ.
- Rút ngắn thời gian mẻ vì không phải nghiêng lò, chờ kết quả phân tích.
- Giảm tiêu hao oxy, chất làm nguội và hợp kim nhờ điều khiển chính xác điểm kết thúc.
- Tăng an toàn: hạn chế công nhân thao tác lấy mẫu gần miệng lò.
Ứng dụng ngoài lò BOF
- Lò điện hồ quang (EAF): đo nhiệt độ, oxy trước khi ra thép.
- Thùng rót, lò tinh luyện LF: kiểm soát nhiệt độ và oxy trước khi đúc.
- Tundish máy đúc liên tục: đo nhiệt độ quá nhiệt để điều chỉnh tốc độ đúc.
- Đúc gang, kim loại màu: đo nhiệt độ bằng đầu dò nhúng.
Dữ liệu đo có thể ghi đồng bộ cùng thông số lò bằng hệ thống Iba để phân tích từng mẻ. Xem thêm giải pháp cho ngành thép.
Đầu dò Kawaso do TMP cung cấp
Kawaso Electric (Nhật Bản) sản xuất đầu dò và cảm biến cho ngành luyện kim:
- Đầu dò sublance đo carbon, oxy, mức kim loại – xem đầu dò sublance Kawaso.
- Đầu dò đo nhiệt độ và lấy mẫu, đầu dò đo oxy OXT, đầu dò nhúng đo nhiệt độ.
- Cần cầm tay (holder) và bộ tính toán cho cảm biến hóa học.
- Cặp nhiệt điện, nhiệt điện trở công nghiệp.
Danh mục đầy đủ: Kawaso Việt Nam. Với đo nhiệt độ không tiếp xúc, xem so sánh hỏa kế, camera nhiệt và cặp nhiệt điện.
Câu hỏi thường gặp
Đầu dò sublance dùng được bao nhiêu lần?
Đầu dò là loại dùng một lần: sau mỗi lần nhúng, phần cảm biến và ống giấy bảo vệ bị thiêu hủy. Cần sublance chỉ thay đầu dò, phần cần làm mát dùng lâu dài.
Đầu dò của hãng khác có lắp được trên sublance hiện có không?
Phụ thuộc kiểu đầu nối và kích thước của sublance. Kỹ sư TMP sẽ đối chiếu bản vẽ đầu nối, tín hiệu và hệ thống tính toán trước khi đề xuất.
Đo carbon bằng sublance có chính xác bằng phân tích phòng thí nghiệm?
Phương pháp nhiệt độ đông đặc cho kết quả nhanh, đủ chính xác cho điều khiển điểm kết thúc với thép carbon thấp đến trung bình; mẫu lấy kèm vẫn được gửi phòng thí nghiệm để đối chứng.
Liên hệ kỹ sư TMP:
- Điện thoại / Zalo: 0917 943 068
- Email: project@tmpvietnam.com
